ಕೃಷಿ ಕಾನೂನುಗಳ ಕುರಿತು ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರ ನಿಲುವು

ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ 2020ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಮೂರು ಕೃಷಿ ಕಾನೂನುಗಳು ದೇಶದ ಕೃಷಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ರೈತರ ಆದಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ದೊಡ್ಡ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾದವು. ದೆಹಲಿ ಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ರೈತ ಹೋರಾಟದ ಬಳಿಕ 2021ರಲ್ಲಿ ಆ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಅವು ಎಬ್ಬಿಸಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಇನ್ನೂ ಮುಗಿದಿಲ್ಲ. ಬೆಲೆ ಭದ್ರತೆ, ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಗುತ್ತಿಗೆ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಣಾ ನೀತಿ ಕುರಿತು ರೈತರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಇಂದಿಗೂ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲ. ಕೆಲವು ರೈತರಿಗೆ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಹಿಡಿತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬೇಕು, ದೇಶದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಬೆಳೆ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಸಿಗಬೇಕು ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಹೂಡಿಕೆ ಬರಬೇಕು ಎಂಬ ಆಶಯವಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಹಲವರಿಗೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಡಿಲವಾದರೆ ಸಣ್ಣ ರೈತರು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಎದುರು ದುರ್ಬಲರಾಗಬಹುದು, ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯ ಭರವಸೆ ಕ್ಷೀಣಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಕುಸಿಯಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕವಿದೆ.

ಈ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಪಕ್ಷಪಾತದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ರೈತನ ಅನುಭವದ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಬೆಳೆ ಬೆಲೆ, ನೀರಾವರಿ, ವಿದ್ಯುತ್, ಸಾಲ, ವಿಮೆ, ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕೃಷಿ ನೀತಿಯ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕೇಂದ್ರದ ಕೃಷಿ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ರಾಜ್ಯದ ರೈತರ ನಿಲುವು ಅವರ ದಿನನಿತ್ಯದ ಬದುಕಿನೊಂದಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ.

ಮೂರು ಕಾನೂನುಗಳ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ

ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ತೇಜನ ಕಾಯ್ದೆಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿ ಎಪಿಎಂಸಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ರೈತರು ಬೆಳೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಮುಂದಿಟ್ಟಿತ್ತು. ರಾಜ್ಯದ ಗಡಿ ದಾಟಿ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಸುವುದು, ಖಾಸಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧೆಯಿಂದ ರೈತರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಬೆಲೆ ದೊರಕುವುದು ಇದರ ಪರವಾದ ವಾದವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಎಪಿಎಂಸಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಹೊರಗೆ ನಡೆಯುವ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಸಮಾನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಇರದು ಎಂದು ಆಕ್ಷೇಪಿಸಿದವು.

ಬೆಲೆ ಭರವಸೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸೇವೆಗಳ ಕುರಿತ ರೈತರ ಒಪ್ಪಂದ ಕಾಯ್ದೆ ಗುತ್ತಿಗೆ ಕೃಷಿಗೆ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟು ನೀಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಕಂಪನಿಗಳು ಅಥವಾ ಖರೀದಿದಾರರು ರೈತರೊಂದಿಗೆ ಮುಂಚಿತ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬೆಳೆ ಖರೀದಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದಾಗಿತ್ತು. ಉತ್ಪಾದನಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬೀಜ, ಖಚಿತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ ಸ್ಥಿರತೆ ದೊರಕಬಹುದು ಎಂದು ಬೆಂಬಲಿಗರು ಹೇಳಿದರೆ, ಒಪ್ಪಂದದ ಅಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರದಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ಸಿಗುವ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಎದ್ದವು.

ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಕಾಯ್ದೆಗೆ ಮಾಡಲಾದ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಧಾನ್ಯ, ಬೇಳೆ, ಆಲೂಗಡ್ಡೆ, ಈರುಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಎಣ್ಣೆಬೀಜಗಳಂತಹ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಗ್ರಹದ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಿತು. ದೊಡ್ಡ ಗೋದಾಮುಗಳು ಹಾಗೂ ಶೀತಲ ಸರಪಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಬಹುದು ಎಂಬುದು ಸರ್ಕಾರದ ವಾದ. ಆದರೆ ದಾಸ್ತಾನು ನಿಯಂತ್ರಣ ದುರ್ಬಲವಾದರೆ ಬೆಲೆ ಏರಿಳಿತವನ್ನು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಪ್ರಭಾವಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದು ರೈತರ ಆತಂಕವಾಗಿತ್ತು.

ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯ ಭರವಸೆಯೇ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಶ್ನೆ

ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ. ಕಾಯ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸುವ ನೇರ ವಿಧಿ ಇರಲಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಎಪಿಎಂಸಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹೊರಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ವಿಸ್ತರಿಸಿದರೆ ಸರ್ಕಾರದ ಖರೀದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕುಗ್ಗಬಹುದು ಎಂಬ ಭಯ ರೈತರಿಗೆ ಇತ್ತು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಕ್ಕಿ, ಗೋಧಿ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ಖರೀದಿ ಇರುವ ರಾಜ್ಯಗಳ ಅನುಭವ ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರಿಗೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯದ್ದಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ರಾಗಿ, ಜೋಳ, ತೊಗರಿ, ಹತ್ತಿ, ಕಬ್ಬು, ಕಾಫಿ, ಮೆಣಸು, ಈರುಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಗಳ ಬೆಲೆಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಂತೆ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಬೆಂಬಲ ಬೆಲೆ ಘೋಷಣೆಯಾದರೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಬೆಳೆಯನ್ನೂ ಸರ್ಕಾರ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಖರೀದಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ರೈತರಿಗೆ ಕಾಗದದ ಮೇಲಿನ ಬೆಲೆಗಿಂತ, ಹತ್ತಿರದ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರ, ತಕ್ಷಣದ ಪಾವತಿ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಬೆಲೆ ಭರವಸೆ ಬೇಕೆಂಬ ಬೇಡಿಕೆ ರೈತ ಹೋರಾಟದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿತ್ತು. ಬೆಳೆ ಬೆಲೆ ಕುಸಿದಾಗ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ದರಕ್ಕೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗಬಾರದು ಎಂಬುದು ರೈತರ ಮಾತು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಆಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ತಜ್ಞರು ವೆಚ್ಚ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವನ್ನು ಪಾರದರ್ಶಕಗೊಳಿಸುವುದು, ಬೆಲೆ ಕೊರತೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡುವುದು ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರದ ಖರೀದಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ

ಕೆಲವು ರೈತರು ಎಪಿಎಂಸಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದಲ್ಲಾಳಿಗಳ ಪ್ರಭಾವ, ತೂಕದ ಗೊಂದಲ, ಶುಲ್ಕ ಮತ್ತು ಪಾವತಿ ವಿಳಂಬದಿಂದ ಬೇಸತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ಖರೀದಿದಾರರು ನೇರವಾಗಿ ಗ್ರಾಮಗಳಿಗೆ ಬಂದರೆ ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು. ಮೊಬೈಲ್ ಮೂಲಕ ಬೆಲೆ ಮಾಹಿತಿ, ರೈತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಹರಾಜು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬೆಳೆದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರವೇಶವೂ ಸುಧಾರಿಸಬಹುದು.

ಆದರೆ ಮುಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಎಂದರೆ ಸಮಾನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಎಂಬುದಿಲ್ಲ. ಸಣ್ಣ ಜಮೀನು ಹೊಂದಿರುವ ರೈತನಿಗೆ ಬೆಳೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲು ಗೋದಾಮಿಲ್ಲದಿರಬಹುದು; ತುರ್ತು ಸಾಲ ತೀರಿಸಲು ಅವನು ಕೊಯ್ಲಿನ ತಕ್ಷಣವೇ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ದಲ್ಲಾಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆಲೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುವ ಶಕ್ತಿ ರೈತನಿಗೆ ಕಡಿಮೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಖಾಸಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವಾಗ ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ದರ ಪ್ರಕಟಣೆ ಅಗತ್ಯ.

ರಾಜ್ಯದ ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಮಿತಿಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳೂ ಒಪ್ಪುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಬದಲು ಸುಧಾರಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಬಲವಾಗಿದೆ. ಹರಾಜು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸುಲಭವಾಗುವುದು, ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಹೆಚ್ಚುವುದು, ದಲ್ಲಾಳಿ ಶುಲ್ಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಪಾವತಿಗೆ ಗಡುವು ನಿಗದಿ ಮಾಡುವುದು ರೈತರ ವಿಶ್ವಾಸ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳಾಗಬಹುದು.

ಗುತ್ತಿಗೆ ಕೃಷಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಎಚ್ಚರಿಕೆ

ಗುತ್ತಿಗೆ ಕೃಷಿಯ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳು ಹಾಗೂ ಆಹಾರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಬಹುದು. ಬೀಜ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಲಹೆ, ಮುಂಗಡ ಹಣ ಮತ್ತು ಖರೀದಿ ಭರವಸೆ ಸಿಗುವುದರಿಂದ ರೈತರ ಅಪಾಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು. ತೋಟಗಾರಿಕೆ, ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು, ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ ಎಂದು ಕೆಲವರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ.

ಆದರೆ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಷೆ ರೈತರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಕಂಪನಿಯ ಷರತ್ತುಗಳು ಏಕಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿದ್ದರೆ ಸಮಸ್ಯೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಹವಾಮಾನದಿಂದ ಬೆಳೆ ಹಾನಿಯಾದಾಗ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿ ನಿರಾಕರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ, ಪಾವತಿ ವಿಳಂಬ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಡಿತಗಳ ಬಗ್ಗೆ ರೈತರು ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಣ್ಣ ರೈತರು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಕಂಪನಿಯೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡುವ ಬದಲು ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳು ಅಥವಾ ರೈತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸಲಹೆ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ.

ವಿವಾದ ಪರಿಹಾರದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕೂಡ ರೈತರ ಪಾಲಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿರಬೇಕು. ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮುಂದೆ ದೂರು ನೀಡುವ ಅವಕಾಶ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಕಾನೂನು ನೆರವು, ದಾಖಲೆಗಳ ಸರಳೀಕರಣ ಮತ್ತು ತ್ವರಿತ ವಿಚಾರಣೆ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕಂಪನಿಯ ಬಂಡವಾಳ ಮತ್ತು ರೈತನ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅಂತರವನ್ನು ಗಮನಿಸದೆ ರೂಪಿಸಲಾದ ಒಪ್ಪಂದವು ಕೃಷಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವಕ್ಕಿಂತ ಅವಲಂಬಿತ ಸಂಬಂಧವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಬಹುದು.

ವಿದ್ಯುತ್, ನೀರು ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ

ಕೃಷಿ ಕಾನೂನುಗಳ ಕುರಿತು ರೈತರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಬೆಲೆ ಚರ್ಚೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲಾಗದು. ನೀರಾವರಿ ವಿದ್ಯುತ್, ಡೀಸೆಲ್ ದರ, ರಸಗೊಬ್ಬರ, ಬೀಜ ಮತ್ತು ಕೂಲಿ ವೆಚ್ಚಗಳು ಏರಿದಾಗ ಯಾವುದೇ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸುಧಾರಣೆಯ ಪ್ರಯೋಜನ ರೈತನಿಗೆ ತಲುಪುವುದಿಲ್ಲ. ಗ್ರಾಮೀಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರದಿದ್ದರೆ ಬೋರ್‌ವೆಲ್ ನೀರಾವರಿ, ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಶೀತಲ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆಯ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಪರಿಹಾರ ಕುರಿತು ಗ್ರಾಮೀಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂಬ ವರದಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ವಿಚಾರಗಳು ಈ ಚರ್ಚೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸುತ್ತವೆ. ರೈತರಿಗೆ ಉಚಿತ ಅಥವಾ ಸಬ್ಸಿಡಿ ವಿದ್ಯುತ್ ನೀಡುವುದು ಮಾತ್ರ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ; ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪೂರೈಕೆ, ಹಾಳಾದ ಪರಿವರ್ತಕಗಳ ತ್ವರಿತ ದುರಸ್ತಿ, ಸೌರ ಪಂಪುಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಸಮರ್ಪಕ ಬಳಕೆಯೂ ಮುಖ್ಯ.

ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಶ್ರಮ, ಭೂಮಿ ಬಾಡಿಗೆ, ನೀರಿನ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಸಾಲದ ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಬೇಕು ಎಂದು ರೈತರು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸದಿದ್ದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಿಂದ ಆದಾಯ ಹೆಚ್ಚುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಕೃಷಿ ಕಾನೂನುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ವಿದ್ಯುತ್ ನೀತಿ, ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಸಾಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ನೋಡಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅನುಭವಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ರೈತರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಪ್ರದೇಶಾನುಸಾರ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬರ, ಜೋಳ, ತೊಗರಿ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ಬೆಲೆ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದ್ದರೆ, ಹಳೆಯ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಾಗಿ, ಹಾಲು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಬಹುದು. ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಅಡಿಕೆ, ತೆಂಗು, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಳೆ ಆಧಾರಿತ ಕೃಷಿಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ. ಮಲೆನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ, ಮೆಣಸು ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯಾಧಾರಿತ ಜೀವನೋಪಾಯದ ವಿಚಾರಗಳು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿವೆ.

ಈ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸದೆ ದೇಶವ್ಯಾಪಿ ಒಂದೇ ಮಾದರಿಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸುಧಾರಣೆ ಜಾರಿಗೆ ತಂದರೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಫಲಿತಾಂಶ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಸಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪರಿಹಾರ ರೂಪಿಸಬೇಕು. ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಕುರಿತು ರಾಜ್ಯದ ಸುದ್ದಿಗಳು ಓದುವುದರಿಂದ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ವಿಶಾಲ ಹಿನ್ನೆಲೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ರೈತರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವಾಗ ದೊಡ್ಡ ಜಮೀನುದಾರರು, ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅತಿಸಣ್ಣ ರೈತರು, ಬಾಡಿಗೆ ಕೃಷಿಕರು, ಮಹಿಳಾ ರೈತರು ಹಾಗೂ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಧ್ವನಿಗೂ ಸಮಾನ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಬೇಕು. ಭೂಮಿಯ ಮಾಲೀಕತ್ವವಿಲ್ಲದ ಬಾಡಿಗೆ ರೈತರಿಗೆ ಸಾಲ, ವಿಮೆ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ನೀತಿ ಅವರ ಬದುಕಿಗೆ ತಲುಪುವುದಿಲ್ಲ.

ಮುಂದಿನ ಕೃಷಿ ನೀತಿಗೆ ಬೇಕಾದ ದಾರಿ

ಕೇಂದ್ರದ ಕೃಷಿ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಹಿಂಪಡೆದ ಬಳಿಕವೂ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಅಗತ್ಯ ಮುಗಿದಿಲ್ಲ. ರೈತರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೇಕು, ಆದರೆ ಆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿರಬೇಕು. ಖಾಸಗಿ ಹೂಡಿಕೆ ಬೇಕು, ಆದರೆ ಅದು ರೈತರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸಬಾರದು. ಗುತ್ತಿಗೆ ಕೃಷಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಇರಬಹುದು, ಆದರೆ ಒಪ್ಪಂದದ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ದೂರು ಪರಿಹಾರ ರೈತರ ಪರವಾಗಿರಬೇಕು.

ಎಪಿಎಂಸಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸಿ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ರೈತ ಉತ್ಪಾದಕರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ಬಂಡವಾಳ ಒದಗಿಸಬೇಕು. ಬೆಲೆ ಮಾಹಿತಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣ ಲಭ್ಯವಾಗಬೇಕು. ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಪಾವತಿ ವೇಗವಾಗಬೇಕು. ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಶುಲ್ಕ, ತೂಕ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ತರಬೇಕು. ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಬೆಲೆ ಭರವಸೆಯ ಕುರಿತು ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾನೂನು ಅಥವಾ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಪರಿಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರೂಪಿಸಬೇಕು.

ರೈತರ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಯಾವುದೇ ನೀತಿ ಸಂಸತ್ತು ಅಥವಾ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬಾರದು. ಗ್ರಾಮ ಸಭೆಗಳು, ರೈತ ಸಂಘಟನೆಗಳು, ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ತಜ್ಞರೊಂದಿಗೆ ನಿರಂತರ ಸಂವಾದ ನಡೆಸಬೇಕು. ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಮೂಲ ಸಂದೇಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ: ಸುಧಾರಣೆ ಬೇಕು, ಆದರೆ ಜೀವನೋಪಾಯದ ಭದ್ರತೆ, ನ್ಯಾಯಯುತ ಬೆಲೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿ ಅಲ್ಲ.

ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಕೃಷಿ ನೀತಿಗಳ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸ್ಥಳೀಯ ರೈತರ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ನಿಮ್ಮ ಗ್ರಾಮ ಅಥವಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಲೆ, ವಿದ್ಯುತ್, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಗುತ್ತಿಗೆ ಕೃಷಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ; ನಿಖರವಾದ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯವೇ ಮುಂದಿನ ಕೃಷಿ ನೀತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿಸಬಹುದು.